Zwarte Beertjes

Reeks van A.W. Bruna Uitgevers B.V., verschenen sinds 1955

Een bijdrage van Maarten Harms

Bron:
Het Zwarte Beertjes-Boek, 55 jaar Zwarte Beertjes-pockets in beeld door M. Harms, West-Terschelling. ISBN: 978909023579 0
Zwarte Beertjes


Zwarte Beertjes logo
Een serie ontspanningslectuur van de beste
schrijvers uit binnen- en buitenland

Onder dit motto verscheen in 1955 De dood van apotheker Dekkinga van Tjeerd Adema als eerste Zwart Beertje in een reeks die tot op heden het imposante aantal van ruim 3400 titels telt.

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0001 ZB0089 ZB0003 ZB0011 ZB0005

Gerenommeerde schrijvers als Havank, Charteris en Simenon met titels als Schaduw waarom?, De Saint grijpt in, Duister ballet en Maigret op Montmartre zorgden voor een gestage groei in belangstelling van de lezers. Ongetwijfeld hebben de kiosken op de vele stations en de unieke posters een grote rol gespeeld bij het populair worden van de Zwarte Beertjes. Op een redelijk lange treinreis was een pocket immers ontspannende lektuur.

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0008 ZB0643 ZB1427 ZB2128 ZB3481
De in het oog springende en treffende stijl van de pocket-omslagen oefende een mysterieuze aantrekkingskracht uit. Alleen al daardoor werden lezers gestimuleerd om bijvoorbeeld alle Havanks, de Saints en Maigrets te verzamelen. Dick Bruna heeft in de periode 1955 -1984 ca. 2000 omslagen voor de Zwarte Beertjes-reeks ontworpen. Deze periode werd afgesloten met zijn ontwerp voor de omslag van ZB2128 Schaduwís Goudmijn van Havank + Terpstra. Echter in 2010 maakte hij 25 jaar later nogmaals een omslagontwerp en wel voor ZB3481 Caribisch Complot van Havank Ross. In het Dick Bruna Huis, Agnietenstraat 2 in Utrecht, is het werk van Dick Bruna in al zijn facetten te bewonderen.

Veelal beschouwt men Zwarte Beertjes als een synoniem voor detectives en thrillers. Niets is minder waar. Het fonds toont een grote verscheidenheid in genres. Hetgeen verwoord wordt door het motto, dat in latere jaren op het achterplat stond:
Romans, humor,
detectiveverhalen
en populair-
wetenschappelijke
lectuur van de beste
schrijvers uit
binnen- en buitenland

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0018 ZB0045 ZB0055 ZB0068 ZB0070

Een blik op de eerste honderd Zwarte Beertjes geeft een duidelijk bewijs hiervan met titels als:

Mimosastraat (Eline Capit), De baby en ik (Rie Ykema-Steenbergen), Physica voor U en mij (W.H. Westphal), Hier is Londen (Albert Milhado), Knollen en citroenen (Jan Blokker), Dokter Vlimmen (Mr. A. Roothaert), De geschiedenis van de wereld (Johan van Duyn Southworth), Encyclopedie voor de tuin (E.O. Vixseboxse-Prey), Wonderlijke nachten (Godfried Bomans) en Keizerin van China (Pearl S. Buck).

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB3062 ZB3226 ZB3232 ZB3250 ZB3367
Nu ruim vijftig jaar later geldt deze Ďbelofteí van de uitgever nog steeds, zoals blijkt uit:

Door de pijngrens (Lance Armstrong), Wie was mijn kind (Carol Bowman), Rijk worden (Donald J. Trump), Een toekomst voor u en uw kinderen (Dr. Wayne Dyer), In de ban van Bruisma (Marian Husken), Venus & Mars in de slaapkamer (John Gray), Hard tegen hard (Jaap Stam), Optimaal gezond in 8 weken (Andrew Weil), Een dag vader en dan al moe (Peter Roorda), De waarheid over honden (Stephen Budiansky).

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB3018 ZB3277 ZB3282 ZB3455 ZB3471
Havank, Charteris, Simenon en vele andere bekende schrijvers uit de beginjaren zijn de laatste decennia opgevolgd door auteurs als: John Grisham, Ruth Rendell, James Patterson, Gťrard de Villiers, Robin Cook,Frederick Forsyth, Clive Cussler en Tom Clancy.

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB1912 ZB2908 ZB3293 ZB3483 ZB3484
De Nederlandse inbreng is sterk teruggelopen. Op zich te begrijpen gelet op de enorme aanbod van buitenlandse auteurs. In feite is het Jackie Lourens geweest die in de periode 1980 Ė 1998 met 24 detectives de eer voor Nederland heeft hoog gehouden. De laatste jaren werden er goede bijdragen geleverd door onder andere: Jan Postma, Paul Goeken, Marian Husken, Tomas Ross, DaniŽlle Hermans, Alex van Galen en als laatste Ruben van Dijk.

Veel titels van Zwarte Beertjes zijn ook te zien geweest op de TV als film: Goldfinger (Fleming) Bond, Kermis in de regen (Joop van de Broek), of in series als Perry Mason, Columbo en niet te vergeten Maigret.

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0761 ZB0174 ZB1529 ZB2644 ZB0039
Binnen de Zwarte Beertjes-reeks zijn de volgende, bijzondere series te onderscheiden:

1. Kunstpockets: 28 Zwarte Beertjes gewijd aan beroemde kunstschilders, t.w.:
Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0362 ZB0562 ZB0861 ZB0862 ZB1044
ZB0360 Pierre-Auguste Renoir
ZB0361 Henri de Toulouse-Lautrec
ZB0362 Vincent van Gogh
ZB0363 Johannes Vermeer
ZB0440 Francisco Jose Goya
ZB0441 Edouard Manet
ZB0442 Paul Klee
ZB0443 Canaletto
ZB0561 Jheronimus Bosch
ZB0562 Frans Hals
ZB0565 Georges Braque
ZB0566 Marc Chagall
ZB0567 Titiaan
ZB0568 El Greco
ZB0728 John Constable
ZB0729 Hiroshige
ZB0787 J.M.W. Turner
ZB0788 Oskar Kokoschka
ZB0789 Wassily Kandinsky
ZB0790 Giotto
ZB0861 Pablo Picasso
ZB0862 Rembrandt
ZB0866 Jan van Eyck
ZB0867 Joan Mirů
ZB0992 Hans Memling
ZB0992 Paul Gauguin
ZB0994 Peter Paul Rubens
ZB1044 Diego Velazques

2. Witte beertjes
Deze pockets behoren tot de Zwarte Beertjes-reeks, maar zijn geoormerkt door de naam witte beertjes op het achterplat. De pockets hebben de afwijkende afmetingen: t.w.: 18 x 9 cm.
De reeks omvat 57 literaire werken. Hiertoe behoren o.a. de periodieken Literair Akkoord. Deze bevatten bloemlezingen samengesteld in opdracht van de minister van Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen te ís-Gravenhage en de minister voor Openbaar Onderwijs te Brussel.
Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0831 ZB0938 ZB1087 ZB1236 ZB1393

De serie Witte Beertjes bestaat uit:
ZB0733 Niet door water maar door vuur
ZB0786 Niet meer dan een ademtocht
ZB0830 Bezwaren tegen het christendom
ZB0831 Bezwaren tegen het humanisme
ZB0832 Literair Akkoord 8
ZB0837 Faulkner op West Point
ZB0885 De spelregels
ZB0887 Zeven dagen bij de Silbersteins
ZB0888 Handdruk en handgemeen
ZB0889 Bezwaren tegen het rooms-katholicisme
ZB0915 Een getrouwde vrouw
ZB0937 Literair Akkoord 9
ZB0938 Dansen op het koord en andere verhalen
ZB0988 De treurige geraniums en andere nagelaten verhalen
ZB0989 Tussen de raderen
ZB0990 De dingen Ė Een verhaal uit de jaren 60
ZB1032 Drie verhalen: Het Stomme meisje / Uit de handgelopen / Terugkeer
ZB1033 Over het existentialisme
ZB1034 De vrouw met het vosje
ZB1035 Een echte Kavalski
ZB1039 Nachtlokaal Marie-Louise
ZB1060 Bekentenissen van een Europees intellectueel
ZB1061 Persona
ZB1062 Aura
ZB1085 Ontmoetingen op de heuvel
ZB1086 Opium
ZB1087 Een pakje per dag
ZB1088 De avond van de feestdag
ZB1089 Geloven na de dood van God
ZB1110 Een winter in het leven van Emmanuel
ZB1131 Literair Akkoord 10
ZB1146 Solange gevolgd door Meester Ma
ZB1147 Eenzaam
ZB1148 ThťrŤse en Isabelle
ZB1150 Twee verhalen: De grens / Een fijne jongen
ZB1175 Een slaper
ZB1176 Ontroostbare herinneringen
ZB1177 HooggeŽerd publiek en andere spreekstukken
ZB1205 De Joodse oorlog
ZB1206 Een staart vol valse veren
ZB1236 Brieven aan mijn Georgische vrienden
ZB1237 Bruggen en tralies
ZB1238 Literair akkoord 11
ZB1282 Het meisje van de post
ZB1283 De kreupelen zullen ons voor gaan
ZB1328 De achterwereld
ZB1329 De nauwe weg
ZB1330 Literair akkoord 12
ZB1369 Een man om makkelijk te versieren
ZB1370 Pensionaat
ZB1371 Joko viert zijn verjaardag
ZB1393 Literair akkoord 13
ZB1434 De vrouw van Theobald Becker
ZB1435 Voor wat hoort wat
ZB1446 Biecht van een heiden
ZB1447 Literair akkoord 14
ZB1526 Spiraal

Opmerking: In de verwante reeksen is er ook een Witte Beertjes-reeks.

3. Fotopockets
Kenmerkend zijn ook de fotopockets, die in de vijftiger en zestiger jaren verschenen, o.a.:
Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0101 ZB0155 ZB0258 ZB0380 ZB0388
ZB0051 Vrouwen van Parijs
ZB0101 Nachten van Parijs
ZB0155 Kinderen kennen geen grenzen
ZB0212 Vrouwen van Japan
ZB0216 Meisjes van Nederland
ZB0256 Vrouwen van de Islam
ZB0258 Dans Theater
ZB0267 Vrouwen van Rome
ZB0319 Vrouwen van IsraŽl
ZB0380 Mensen in het circus
ZB0388 Filmfestival
ZB0390 Jonge dieren

Bekend zijn ook de Wereld in kleur-pockets, zoals:
Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB0941 ZB1149 ZB1152 ZB1207 ZB1208
ZB0838 Zuid-ItaliŽ
ZB0839 Griekenland
ZB0941 Egypte
ZB0995 Spanje
ZB0996 Noord-ItaliŽ
ZB1149 Londen
ZB1152 Mexico
ZB1207 Oostenrijk
ZB1208 IsraŽl
ZB1209 Parijs

4. Culinair
De veelzijdigheid in genres van de Zwarte Beertjes-reeks wordt onderstreept door de 21 kookboeken, waarvan 10 verschenen onder redactie van Hugh Jans, t.w.:
Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB1698 ZB1700 ZB1718 ZB1720 ZB1721
ZB1695 Duitsland
ZB1696 Frankrijk
ZB1697 ItaliŽ
ZB1698 Midden-Europa
ZB1699 Oost-Middellandse Zee
ZB1700 China
ZB1718 ScandinaviŽ
ZB1719 Spanje en Portugal
ZB1720 Zuid- en Midden-Amerika
ZB1721 Nederland en BelgiŽ

5. Jeugd-series
Ook voor jeugdige lezers en lezeressen biedt A.W. Bruna Uitgevers een ruim aanbod met series als:
Conan Hornblower Indiana Jones Charlie Brown Snoopy
Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB1716 ZB2042 ZB2677 ZB1571 ZB1448
Garfield Dawson' Creek Roswell High Tom Clancy Fear Street
Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZB2149 ZB2858 ZB2882 ZB2750 ZB2753

Verwante reeksen


Naast de Zwarte Beertjes-reeks zijn in de loop van de tijd een aantal zogenaamde verwante reeksen verschenen. Ze zijn te herkennen aan een eigen logo, dat echter gebaseerd is op het Zwarte Beertjes-logo. De reeksen zijn achtereenvolgens:

Academische Zwarte Beertjes
Reeks van 8 semi-wetenschappelijke pockets.
Genummerd 1 t/m 6, 7/8 en 9/10.


Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
AZB01 AZB02 AZB03 AZB04 AZB05

Zwarte Beertjes Hobby
Reeks van 42 pockets op gebied van diverse hobbyís.
Genummerd 5001 t/m/ 5043. Het is onbekend of 5022 Postzegels verzamelen in deze reeks is verschenen.


Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZBH5001 ZBH5004 ZBH5013 ZBH5027 ZBH5031

Zwarte Beertjes Jeugd
Reeks van 24 pockets voor de jeugd.
Genummerd 1 t/m 25. Nummer 12 is niet verschenen.


Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
ZBJ04 ZBJ05 ZBJ06 ZBJ15 ZBJ17

Witte Beertjes
Reeks van 20 (veelal) populair-wetenschappelijke pockets.
Genummerd 8001 t/m/ 8023. Nummers 8020, 8021 en 8023 zijn niet verschenen.

Opmerking: deze reeks niet te verwarren met de witte beertjes-serie in de Zwarte Beertjes-reeks

Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
WB8001 WB8002 WB8006 WB8012 WB8017

Bruna Crime Classics
Reeks van 23 pockets.
Genummerd 1 t/m 23


Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
CC01 CC06 CC09 CC13 CC16

Bruna Fantasy en Horror
Reeks van 31 pockets.
Genummerd 1 t/m 31. Nummers 27 en 28 zijn niet verschenen.


Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
FeH02 FeH08 FeH13 FeH16 FeH21

Bruna Science Fiction
Reeks van 110 pockets.
Genummerd 1 t/m 110


Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
SF004 SF015 SF022 SF070 SF105

Bruna Sprookjes, Mythen en Legenden
Reeks van 20 pockets met sprookjes, mythen en legenden van over de gehele wereld.
Genummerd 1 t/m 20.


Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes Zwarte Beertjes
SML02 SML06 SML09 SML13 SML15
Bron:
Het Zwarte Beertjes-Boek, 55 jaar Zwarte Beertjes-pockets in beeld door M. Harms, West-Terschelling. ISBN: 978909023579 0